[  1]  Ergo etsi
potentia follis
follis gravitas in descensu, levitas in ascensu
esset 1 ponderis i vero gra–
[  2]  vitas 9
Cum
Si
tamen motus follis sit noncuplo
[  3]  celerior, aequiponderabunt, si decuplo, ut hic praepon–
[  4]  derabit follis, attolletque pondus, quod erat faciendum.
[  5]  Nihil ergo video, quod ad machinae perfectionem
[  6]  desiderari possit.
Restituuntur enim omnia
Re–
[  7] 
stituet enim motus
sibi situm priorem. Ergo causam
[  8]  suam. Effectus autem sibi restituens causam suam est
[  9]  perennis. Erit ergo motus machinae perennis.        
[ 10]  Nota pondus i delapsum ex loco in quo pessulo objecto
[ 11]  quiescebat ubi follem depresserit, folle abeunte induet se
[ 12]  in catenam
uncinatam
capsulatam
uncinatam
pendentem ex rota tr.
Quae
[ 13] 
ubi in locum priorem elevaverit
Sufficit unum esse
[ 14] 
uncinum eique a pondere i contactu adimi regres–
[ 15] 
sum, ac proinde cum catena seu filo attolli, ubi
[ 16] 
in locum superiorem venerit reddi alicubi contactu liber–
[ 17] 
tatem, relabi in locum priorem
, simulque pondus
[ 18]  i evertere ac deponere. Id fiet si ei pondus i contactu
[ 19]  suo claudat foramen vel angustet. Id faciet dum ei pon–
[ 20]  dere suo innitens morderi filum faciet, vel in
[ 21]  filo annulum, ita ut se ipsum simul in–
[ 22]  tercludat morsu. Sed ubi
pondus i
ascenden–
[ 23]  dum erit quod pessulum
annuli
uncini
in contrariam partem
[ 24]  gyrans
annulum
deprimendo dum attollitur, ac proin–
[ 25]  de in opposito (quia circa axiculum mobilis) attollendo
[ 26]  aperiet et faciet elabi pondus i, quo elapso et morsu
[ 27]  cessabit, et uncinus delabetur per filum in locum priorem,
[ 28]  modo sit ibi extra filum mora, ne descendere ulterius
[ 29]  possit, vel sit ibi locus infimus semper fili.        
[ 30]  Rectius breviusque sic: sit filum vel catena (rotae tr su–
[ 31]  perioris figurae circumvoluta) abc reliquum omne sit pondus
[ 32]  i superioris figurae demtis d et e retinaculis, de quibus
[ 33]  mox. Pars ponderis hfg si aperta sit, ut in situ punctato,
[ 34]  vel etiam magis non possit pondus ea suspendi ex filo. Clau–
[ 35]  datur ergo, quod ita fiet totum pondus i cum annexis descendens
[ 36]  super folle incidet h punctato in retinaculum e atque ita pondus
[ 37]  h a retinaculo elevabitur, pergente nimirum
[ 38]  reliquo pondere et proinde fg ex altera parte gyratum circa
[ 39]  centrum f ex situ punctationis descendet in situm continuitatis
[ 40]  ibique in n penetrabit g per decipulas omnkl, et sic clausum, nf, abeunte
[ 41]  fulcro, folle suspendet ex filo totum pondus, atque ita, cum filo ascendet incidet enim inter fili pinnas. Sed ubi in locum debitum pervenerit muscipulas
[ 42]  nkl in l impinget retinaculo d, deprimeturque l levabitur n aperietur muscipula, et pondus h a retinaculo e
[ 43]  liberum circa centrum f attollet g aperietque f ita pondus supra apertum pendere desinet elabeturque in locum suum.
[ 44]  Objici huic machinae potest 1) futurum ut congeletur aqua, 2)
[ 45]  ut consumatur. Respondetur (1) plerique omnes motum perennem
[ 46]  etiam aquae ope quaesierunt, nemo invenit. (2) Sufficeret
[ 47]  praestitisse, quod hactenus nemo, ut motus aliquis vi machinae sibi
[ 48]  restituat causam suam, atque ita vi intrinseca sit perennis, (3)
[ 49]  uti congelabitur frigore, ita et calore aliquando redissolvetur; tunc
[ 50]  ergo redibit motus erit ergo perennis, etsi interruptus. Perennis,
[ 51]  id est perpetuus, nam originario usu perenne est quod durat
[ 52]  per totum annum, (4) dantur liquores incongelabiles iique aut
[ 53]  graves ut . ∴ li etc. In pro plumbo utendum
[ 54]  erit auro. In ∴ li suffecerit plumbum. Sed utrumque
[ 55]  plumbum aurumque vitro obductum esse debet, ne corrodatur
[ 56]  aut leves, ut spiritus vini, in hoc pro ligno utendum est bulla
[ 57] 
clausa
aere plena. (5) Impediri potest aquae congelatio, non tan–
[ 58]  tum in hypocaustis sed et in liberrimo aere. Id ita fiet:
[ 59]  Constat quicquid congelascit prius tenui crustula vestiri. Quae si per–
[ 60]  petuo ab astante aliquo rumperetur, nunquam aqua con–
[ 61]  gelasceret. Id pro astante faciet ipsa machina. Canalis
[ 62]  enim aqua eminens perpetuo motus spatium per quod sibi
[ 63]  decurrendum est, salvum praestabit, servabitque sibi jus aper–
[ 64]  turae. Nam si hic liber maneat etsi latera et superficies
[ 65]  caeteroquin concrescant, nihil
ad rem
motui
obstat. Aquae
[ 66]  enim intima non congelascunt, sed tantum quibus latera
[ 67]  tangit, aeremve. Imo efficiemus ut non praecise suum
[ 68]  tantum spatium sed et totam pene aquae extremitatem,
[ 69]  minimam superficiem praeservet, si reticulus per eam ex–
[ 70]  pansus
ab eaque
tactusque
motu ac commotus crustulam
[ 71]  perpetuo rumpat. (6)
[ 72]  At aqua consumetur magis etiam
[ 73]  spiritus vini imo et , sole vel
[ 74]  calore extrahente. Respondeo in
[ 75]  forma minore
et majore
hoc impediri in ma–
[ 76]  jore reparari potest. Reparabitur,
[ 77]  si vicissim ita apertum sit os
[ 78]  vasis, ut aquam pluviam hau–
[ 79]  riat, et in abundanti reponat,
[ 80]  suffectura in casum deplementi
[ 81]  impedietur vitro hermetice
[ 82]  sigillato, si intus sit tota
[ 83]  machina intra aquam
[ 84]  vel ut si pendulum esse
[ 85]  velimus, intra vas
[ 86]  in aere spectabilis.
[ 87]  Si vero agere extrorsum
[ 88]  aliquid debet, si intus aliquid
[ 89]  agi, effici potest magnete
[ 90]  in aqua ubi conservatur
[ 91]  vel cum canali supra,
[ 92]  ut crebro redemergatur
[ 93]  extremitati applicato
[ 94]  et ita ferrum exterius appli–
[ 95]  catum movente. Pone
[ 96]  nos in ipsa machina
[ 97]  non aperta (quod alioqui
[ 98]  facile) aliquid cor–
[ 99]  rigere velle,
[100]  ut das pendulum
[101]  adjoustiren
[102]  fiet magnete exterius
[103]  applicato.        


all layers on
all layers off
last version
text layer 1
text layer 2
text layer 3
text replacement
deletion 1
insertion 1


back to index