[ 1]  Recepta fuit sententia in scholis effectus quosdam
[ 2]  extraordinarios Naturae, qui scilicet eveniunt, quoties
[ 3]  alioquin corpore uno ex suo loco exeunte aliud sensibile
[ 4]  intrare non posset, a fuga Vacui oriri; ut quod
[ 5]  duae Tabulae politae sibi applicatae,
cohaerent, divellen
[ 6] 
cohaerere videntur divellentique
resistunt, quoties
[ 7]  partes earum non separantur successive;
ita
cum
[ 8]  enim aer aut aliud liquidum circumfusum non omnia
[ 9]  loca ab omnibus partibus deserta simul implere possit,
[10]  quia margini viciniora primum impleri necesse est;
[11]  at vero loca tam margini propinqua, quam
[12]  introrsum recedentia tali divulsione simul vacuentur;
[13]  sequeretur, inquiunt, ea vacua mansura, quod ne fiat,
[14]  divulsio impeditur.         Quod item aqua ex vase
[15]  non effluit, aut embolus ex tubo extrahi non potest,
[16]  cujus unum tantum foramen apertum est; aut follis
[17]  aperiri non potest cujus nullum. Aut quod foramine
[18]  debito aperto in tali casu corpus etiam alias
[19]  grave ascendit in tubum embolo extracto (ut in antlia
[20]  experimur); aut in follem tabulis diductis
ad locum, ut ajunt, implendum
; qui
[21]  sunt effectus suctionis, qualem etiam nos ore exercemus,
[22]  ut cum
aerem adducimus, cum
globum plumbeum
si
ex
canali sclopetario
[23]  cum dentium periculo evocamus. Quo
[24]  pertinet phaenomenon quoque siphonis bicruri
[25]  ἑτερομήϰονς liquore pleni, qui altero crure breviore
[26]  in aquam vase quodam contentam intrans, altero
[27]  longiore
infra aquae superficiem
extra vas
[28]  descendens aquam ex vase elicit, quod mihi, ut obiter dicam, occasionem
[29]  dedit inveniendae clepsydrae cujusdam uniformiter
[30]  fluentis hactenus frustra tentatae, quam postea
[31]  separatim exponam.
Ut de ventosis de ratione item aquam in
[32] 
aeolipilam aliosque angustos canales unius tantum aperturae immittendi, si calefiant, et postea aquae orificiis immissa refrigescant, non dicam.
        Haec ab omni
[33]  retro memoria,
a horrore quodam vacui oriri nemo dubitabat
ad horrorem quendam vacui referebantur
.
[34]  Primus Galilaeus cum ab artificibus experimento
suo
edoctis
[35]  didicisset, aquam in antliis non posse elevari in infinitum,
[36]  ut veteres credebant,
sed
nec
ultra 30 pedes multum
[37]  attolli posse, nescio quid aliud causae subesse suspicatus est.
[38]  Nam si
haec
Aqua
ascenderet ob Vacui horrorem, aut
[39]  potius Mundi plenitudinem, utique ascenderet in infinitum;
[40] 
si
Tuborum autem
rupturae terminationem effectus ascribi non
[41]  posse, compertum enim erat, eosdem Tubos nihilo quam
[42]  ante factos ineptiores nec aquam jam attractam
si
intra
praecise cis
terminos consisteres
fuisse
[43]  relapsam, quod fecisset utique si Tubo rimas agente intrasset
[44]  aer. Et vero nec capi poterat quomodo diversae materiae
[45]  tubi
ad
rimas eodem tempore
agerent, ad
agendas
effectumque
[46]  ubique eundem edendum conspirare possent.        
[47]  Primus Evangelista Torricellius Mathematicus Florentinus
[48]  Galilaei discipulus Experimento illo celebri
in Mercurio, liquido tractabiliore,
sumto
[49]  quod Valerianus M. sibi quoque vendicare voluerat,
[50]  et nunc
a doctis
apud doctos
a mensuranda aeris gravitate
Barometer appellari solet de
gravitate aeris suspicari coepit
massae aereae contrapondio
[51] 
suspicionem fecit.
Quam
a clarissimo Petito anno 1646 in Gallia
[52]  ingeniosissimus Pascalius avide arreptam
celebri illo experimento
praeclara illa
[53] 
observatione
in vertice montis cujusdam
[54]  Arverniae vulgo le Puy de domme per
clarum
Perierium facta


all layers on
all layers off
last version
text layer 1
text layer 2
text replacement
deletion 1
insertion 1


back to index