[ 1]  De vi corporum per motum naturalem
continuatum
acquisita       
[ 2]  Ratiocinatio       
[ 3]  Ponatur
corpus a
globus A
labi ex altitudine tanta ab. quanta sufficiat ad acqui–
[ 4]  rendum impetum, per quem
corpus labens
a
A
superet
corpus sibi aequale et aequiponderans B idque
sphaeram B
similem sibi
sibi aequalem et aequi–
[ 5] 
ponderantem
tanto virium excessu
eamque
ut eam
elevare possit
elevet per tantam altitudinem quanta est ipsius sphaerae seu
[ 6]  ex d in c       
[ 7]  .
Porro numerus sphaerarum
Sed ad restituenda omnia in statum priorem,
opus esset
deberet
Quod fiet si sphaera labens ex a in b, impingat in eminentiam eF
[ 8] 
prodeuntem ex chorda cgh circa trochleam g replicata sphaeramque B sustinenti.
[ 9] 
Sed ponamus debere
elevare integram columnam
talium
sphaerarum, in recta linea
[10]  ab collocabilium. Harum sphaerarum numerum appellemus
a
υ
ξ
α
.
[11]  Ergo A labens ex altitudine ab. elevabit 1. cum debeat a.       
[12]  Duplicetur altitudo ab. erit duplicata altitudo lapsus ae. duplicabitur
[13]  quoque numerus sphaerarum
elevandarum
. At vero
quadruplicabitur numerus virium
quadruplicabuntur vires seu numerus
sphaerarum elevabilium.
[14]  Et multiplicata altitudine semper magis multiplicabuntur vires quam
[15]  onus, si quidem vera sunt quae hactenus ab omnibus fere recipiuntur
[16]  quod scilicet
gravia crescant
gravium impetus crescant
in duplicata altitudinum ratione. Ergo
[17]  denique superabitur onus a viribus, ac proinde assumta altitudine suffi–
[18]  cienti,
sequi omnimodam plenam machinae restitutionem
sequetur plena machinae restitutio
, quae
[19]  altitudo an in praxi haberi possit nihil refert ad institutum,
[20]  sufficit demonstrari posse, aut restitutionem perfectam ex natura motus
[21]  sequi, aut ejus proportiones receptas exactas non esse. Quod credere malim.
[22]  Calculus hic erit:       
[23]  A labens ex altitudine elevabit in altitudinem sui
sphaeram 1. cum debeat elevare sphaeras a. id est e.g. 10
sphaeras cum debeat elevare sphaeras a. Id est e.g.
[24] 
[25]  Si ergo numerus
a
α
ponatur esse 10. decuplicanda est altitudo prima. Si
novem
9.
,
[26]  noncuplicanda. Et generaliter posito incrementoimpetus in duplicata ratione
[27]  spatiorum si
multiplicanda est
multiplicetur
altitudo 1. per numerum sphaerarum
a
α
.
[28]  Sequetur restitutio perfecta;
ex vulgari hypothesi
ex hypothesi recepta
incrementi.
[29]  Instituenda hic experimenta: (1) ex qua altitudine labens corpus datum possit elevare aliud datum
[30]  sibi aequale, inaequale, aequiponderans,
aut non aequiponderans
, simile dissimile, possit elevare in altitudinem quantam.
[31]  Certum est enim corpus labens ex quantulacunque altitudine elevare posse aequiponderans quiescens, sed
et
in altitudinem exiguam.       
[32]  (2) Experiendum quanta altitudine opus sit, ut corpus parvum labens levet corpus magnum sensibiliter in altitudinem quantulamcumque.       
[33]  (3) Quamdiu duret impetus post concursum seu quamdiu corpus unum alteri ob lapsum praeponderet, quod alioqui non praepon–
[34]  deraret.        (4) Quanta sit resistentia aeris et an aeris resistentia crescat cum descensu.       
[35]  (5) An non incrementum gravium sit continue decrescens, quod mihi probare posse videor
[36]  ac sphaera labens elevabit
[37]  integram columnam sphaerarum
[38]  sibi aequalium per totam
[39]  lapsus altitudinem dispo–
[40]  sitarum, atque ita ipsa
[41]  labens subintrabit in
[42]  locum ultimae, summa
[43]  autem labi incipiet
[44]  sequeturque machinae
[45]  restitutio in statum
[46]  priori per omnia
[47]  similem, aut
[48]  necesse est doctri–
[49]  nam receptam
[50]  de incremento
[51]  motus gravium
[52]  non satis
[53]  firmo fun–
[54]  damento niti
[55]  progressionemque
[56]  ejus esse non
[57]  uniformem, sed
[58]  ut mihi
[59] 
videtur decrescentem
probabile videtur decrescentem
.       


all layers on
all layers off
last version
text layer 1
text layer 2
text layer 2.1
text layer 2.2
text layer 3
text layer 4
text replacement
deletion 1
insertion 1
editor's change


back to index