[ 1]  In Cartesii doctrina de refractione multiplex error inest. Supponit ipse et ex eo Rohaultius
p. 1. c. 15. 11.
novum medium
[ 2]  densius obstare solum perpendiculariter, non vero horizontaliter, quod falsum est, nisi in momento pri–
[ 3]  mo, secus in sequentibus. Hinc et
male
recte
ait pilam perdere dimidium suae celeritatis si in medium
duplo
densius
[ 4]  ingrediatur, sed hoc non potest conciliare cum priore Hypothesi, ubi horizontali conatui nihil ademit. Cogitur
[ 5]  ergo supponere
interesse
corpus
reflecti non refringi, si angulus incidentiae sit minor 45 graduum. Imo
[ 6]  inesse videtur error delineationi et calculo Rohaultii dict. prop. XI. Ponamus enim lineam ab.
[ 7]  describi intervallo unius minuti lineam bm. intervallo 2 minutorum, ob dimidiatam celeritatem in
[ 8]  medio duplo resistentiore. Ponamus et celeritatem non nisi conatus
horizontalis in ph.
perpendicularis pb.
aut bh.
[ 9] 
minui
dimidiari
, celeritatem in bd. horizontali manere. Ergo in duobus minutis describet lineam bl.
vel om.
duplam
[10]  lineae prioris horizontalis descriptae ag. vel fb. Hactenus recte Rohaultius. Sed
per consequens in
[11] 
in iisdem duobus minutis non debet percurrere
dimidiam
horizontalis
perpendicularis
gb. nempe
[12]  bo. ut vult Rohaultius, ita enim celeritas erit quadruplo minor, si enim duobus minutis dimidium
[13]  describit ejus quod alias uno. Sed debet duobus minutis describere lineam bh. m. ergo extra
[14]  circulum cadet. Quare necesse est
locum pilae
cadere extra circulum in q. contra Hypothesin. Imo
[15]  impossibile est supposita dimidiatione celeritatis lineae
[16]  explicare compositiones. Retineantur enim duobus minutis eaedem
[17]  lineae, manifestum est corpus
recta
perventurum
esse duobus
[18]  minutis eodem quo antea uno sine ulla refractione, ac
[19]  proinde in sola celeritate non in determinatione
[20]  fiet mutatio. Quaerendum est unde veniat resistentia corporis
[21]  an ab Elatere. Si corpus pure Elasticum est, restituet se in
[22]  statum priorem. Sed
quia nullum corpus perfecte se restituit, aliudque alio
[23] 
magis, hinc nullum corpus
nullum corpus perfecte se restituit, verum aliud alio
[24] 
magis, uti videmus
altius repercuti pilam a
[25]  marmore quam a ligno. Ita similiter si resistentia corpo–
[26]  rum oritur ab eorum Elaterio nulla erit refractio, sed immi–
[27]  nutio celeritatis.
Sed si
Quia
Elaterium
Reactio
est incidentiae
[28]  proportionalis, ac proinde utrique conatui tam horizontali quam perpendiculari idem detrahitur in proportione
[29]  non arithmetica sed geometrica. Contra si resistentia oritur non ab Elaterio, sed a causa quadam ab
[30]  incidentia non determinata, sed quae forti et debili incidentiae tantundem detrahit, ut est densitas,
[31]  tenacitas,
gravitas,
tunc et celeritas et determinatio minuitur, ut alibi demonstravi. Nisi celeritas
[32]  imminui possit, ut si sit momentanea in lumine videlicet. Ibi enim supponendum est quasi esset pila mo–
[33]  ta retenta eadem celeritate, quae minuto veniat ex centro in circumferentiam, sed quae ob resistentiam
[34]  mutet determinationem.         Rohault p. 1. c. 27. n. 38. les passages de la lumie–
[35]  re sont deja tout faits. Hinc facilius, ire per corpora dura, quia in iis canales expolitiores.
[36]  An sic dicendum est:         Corpus excipiens radios reagit, cedit ergo primo radio sed minus quam aliud
[37]  corpus, ergo et a secundo impellitur, et a tertio, quarto, quinto, aliisque insequentibus, tanto majore celeritate, quanta
[38]  est corporis luminaris pressio. Etsi conatus sint infiniti intra datum
momentum
temporis spatium
. Et quia in omni corpore
[39]  est reactio quaedam, hinc in omni corpore reflexio quaedam, est et in omni corpore refractio sed perturbata.
[40]  Et quia radii lucis repetuntur saepe intra tempus minimum sensibile in unum corpus, hinc luminis sensibilitas, alioqui enim rei
[41]  momentaneae sensibilitas nulla. Illuminare nihil aliud quam calefacere, id est dividere in minutas partes, motus separatos ha–
[42]  bentes. Sed hoc faciunt non singuli radii sed diversi collecti
. Ita ut
, dum
unus huc, alius illuc nititur.         Porro quia
[43]  major vis ingruit in magis reagens, hinc in magis reagente radius fortius ingruit. Hinc major vis pressionis
[44]  sed quomodo hinc determinatio ad perpendicularem. An quod omne pressum reagit in perpendiculari; et quod pressio a lumine
[45]  non fit nisi in perpendiculari? Imo pressio etsi obliqua sit, potest tamen dici restitutionem esse in perpendiculari. Hinc
[46]  sequitur incrementum non esse nisi in perpendiculari, quia et reactio non nisi in perpendiculari.        
[47]  Propositiones: Si corpus incidit in corpus
quod Elasticum non est nec penetrat, nec alterum ab altero penetratur et corpus
[48] 
excipiens immobile est,
nec molle nec Elasticum est
et utrumque
excipiens immobile et utrumque durum nec tamen Elasticum est,
incidens continuat motum horizontalem omisso perpendiculari.
Si corpus
[49] 
incidens aut excipiens molle est, transfiguratur, et si tenax est, fit
(Omne corpus Elasticum se restituit linea bre–
[50] 
vissima seu perpendiculari.)
Anguli incidentiae et reflexionis sunt aequales, si tanta est vis restitutionis, quanta pressio–
[51]  nis. Si incidentia est perpendicularis etiam reflexio est perpendicularis etsi vis restitutionis et pressionis
[52]  sint inaequales. Si incidentia et reflexio sunt inaequales, et incidentia fortior est, reflexio declinabit ad perpendicula–
[53]  rem. Si reflexio fortior est incidentia declinabit a perpendiculari.        
Si corpus excipiens penetratur ab
incipiente,
[54] 
incedente,
Si Medium (seu corpus excipiens quod penetratur ab incidente)
novum
densius est
magis resistit priore
Si corpus mo–
[55] 
vetur in medio resistente
ejus celeritas continue decrescit, determinatione salva. Si corpus
motum ex medio magi
[56] 
transit ex medio
magis resistente in minus
minus resistente in magis resistens
et
incidentia
resistentia
arithmetice eadem est
seu determinata
contra incidentiam quam–
[57]  cunque primo momento
seu sub initium immersionis
directio est a perpendiculari.
Si nisus incidentis est
[58] 
continue reparatus, refractio in medium densius
Elasticum
est ad perpendicularem: in medium minus Elasticum a perpendiculari.
[59]  Si vero a magis resistente transeat in minus resistens
[60]  non ideo augetur celeritas
aut determinatio
(etsi
augeatur
minuatur
resistentia seu celeritatis decrementum) nisi accedat nova causa. Sequen–
[61]  tibus momentis immersionis continue minuitur directio refractionis a perpendiculari. Si primum et ultimum mo–
[62]  mentum immersionis sint idem, seu si corpus incidens supponatur esse punctum (et
incidentia
resistentia
arithmetice eadem seu determinata
[63]  est), tunc si angulus incidentiae est
major
minor
45 graduum
directio reflexionis
erit a perpendiculari, si major ad perpendicularem. (Aliud est
[64]  directio reflexionis aut refractionis aliud reflexio aut refractio ipsa. Directio conatus, ipsa reflexio etc., motus, uti directionem habet a
[65]  tangente quod movetur circa centrum). Idem est si pressio transeat de medio in medium. Si resistentia medii est geo–
[66]  metrice eadem, seu proportionalis incidenti, refractio nulla est, sed celeritas imminuitur. Si resistentia medii
[67]  ab Elaterio est et medium novum magis resistit est a perpendiculari.        


all layers on
all layers off
last version
text layer 1
text layer 1.1
text layer 1.2
text layer 2
text layer 2.1
text layer 2.2
text layer 3
text replacement
insertion 1
insertion 1.1


back to index
Catalogue information