[ 1]  Honor. Fab. Tract. φys. 1. lib. 2. prop. 265.
[ 2]  Si qua recta extensa ad instar fili continuo ab
[ 3]  uno puncto versus alterum tentescere cogitetur,
[ 4]  si aequaliter resulat arcus circuli, si juxta qua–
[ 5]  drata distantiarum ab extremo uno resultat
[ 6]  parabola, si inaequaliter sed juxta rationem
[ 7]  distantiarum, resultavit curva quaedam nova
[ 8]  hactenus innominata. Parabola est v.g. si vis
[ 9]  tensionis distribuitur singulis non tantum ratione di–
[10]  stantiae sed etiam ratione ponderis, fitque ratio composita
[11]  ponderum et distantiarum.
At si in singulis pun–
[12] 
ctis consideretur idem pondus, distantia tantum
[13] 
diversa, incurvatio fit in dictam curvam.
Si
[14] 
cylinder vel parallelepipedum vel prisma pa–
[15] 
rieti affigatur,
proprio pondere in parabo–
[16]  lam incurvatur. Primusque hanc cogitatio9nem Gali–
[17]  laeus menti injecit, qui quanquam sine de–
[18]  monstratione dixit,
funem utrinque alligatum in para–
[19] 
bolam
alligari
incurvari
.       
[20]  Honor. Fab. Tract. φys. 1. lib. 2. prop. 298.
[21]  Quando et arcus et chorda, tunc ratio tensionis com–
[22]  poni debet.
Posita duorum arcuum ejusdem longitudi–
[23] 
nis sed diversae structurae aequalitate virium
[24] 
nisus initio reductionis majorem vim acquirit,
cujus
[25]  extremitates majus spatium percurrunt.
Hinc ut
[26] 
magis adducantur per tensionem, extremitates arcus
[27] 
maxime imminuitur corpus arcus versus easdem extremitates
[28] 
scil. vel in conum, vel in pyramidem, vel in solidum quod
[29] 
nascitur ex sectione parallelepipedi vel cylindri per
[30] 
diagonalem, vel ex solido parabolico, sive convexo sive
[31] 
concavo, haec ultima ratio solidi maxime confert ad ma–
[32] 
ximam adductionem positis iisdem viribus adducentibus
[33]  idem confert ratio solidi conici vel pyramidalis.       
[34]  Hinc in tudiculis (+ Keilen clavam +) manubrium
[35]  versus extremitatem minuitur. Porro ad ten–
[36]  sionis restitutionem retardandam cochlea adhiberi
[37]  potest in qua zona spiralis tendatur, et
in ea propor–
[38] 
tione magis tendetur in qua magis incurvabitur,
hanc
[39] 
spiralem zonam tensam adhibent artifices ad
[40] 
conciliandum motum denticulatis horologiolis, qua–
[41] 
rum jam usus communis est.
Huc revoca laminas
[42] 
ferreas quarum tensio vim facit vel in catapultis
[43] 
rotatis, vel in seris, vel in quolibet alio organo,
[44] 
quod opera elateris movetur.
Vis impressa
[45] 
sagittae est ut tota vis nisus
nec refert sagittam
[46]  in ultimo momento restitutionis tangas, an ali–
[47]  quandiu secum ferat Tensiones a posteriori
[48]  optime noscuntur ope sonorum, nam
soni sunt ut tempora
[49] 
vibrationum, et haec in ratione subduplicata spatiorum.
Pulsatae
[50]  campanae
eundem sonum edunt, sive pulsentur a
[51] 
malleo in cava superficie sive in convexa, imo
[52] 
si a duplici malleo pulsentur
in punctis oppositis
majorem edunt
[53] 
sonum quia major tensio.
Interim nota
esse
[54] 
quasi geminum axem in campana tensa:
[55] 
Sit enim campana EBA si pulse–
[56] 
tur in B. vides circulum BCDA ten–
[57] 
di in ellipsin, itemque BEA tendi circa
[58] 
E.
Huc revoca scyphum in vitreum,
[59] 
cujus si supremus limbus madenti
[60] 
digito affricetur, sonum edit, qui
[61] 
scilicet oritur ex vibrationibus, quas tum oculo tum ma–
[62] 
nu probare poteris, imo quae tremulum et ferventem
[63] 
motum aquae intra scyphum contentae conciliat.
[64] 
        Hon. Fab. Tract. φys. 1. lib. 3. prop. 35.
[65] 
Innumeri sunt rarefactionis et condensationis
[66] 
effectus. Inter alia hi potissimi. Calor corpora red–
[67] 
dit rariora, et ideo
graviora
leviora
, frigus densio–
[68] 
ra igitur graviora; unde corpora rara avolant
[69] 
ut halitus, densata descendunt, ut ros, pluvia
[70] 
grando. Calor corpora rarefacit. Rarefactionem
[71] 
sequitur resolutio, hanc homogeneorum collectio
[72] 
contra frigus densat, hinc collectio heterogeneorum.
[73] 
Aqua quae rarescit facile sursum avolat,
et
[74] 
per medium corporum plexum,
it est
cum ipsa sit
[75] 
humida, corpora autem habeant plexum a quibus–
[76] 
dam filaminibus; id est igne seu materia pingui.
[77] 
Ita succus pinguior difficilius avolat hinc
[78] 
pinguior jusculi portio in olla manet,
[79] 
hinc calore facilius siccatur pannus aqua quam
[80] 
oleo imbutus.
Bullae quae in superficie
[81] 
ferventis aquae intumescunt sunt ab ex–
[82] 
teriore et quasi supernatante origine, quam
[83] 
vapor inclusus,
h.e. aqua rarefacta inflat.
[84] 
Hinc pinguiora et tenaciora, lac mel bu–
[85] 
tyrum, dum rarescunt maxime inflantur.
[86] 
Quae concrescunt per densitatem albescunt, sal–
[87] 
tem ex aliqua parte, uti oleum, butyrum,
[88] 
adeps etc.
quia cum aequaliter particulae con–
[89] 
densentur, aequaliter contrahuntur, igitur in orbem,
[90] 
atqui in orbem concreta constant ex sphae–
[91] 
rulis,
ut patet in spuma nive, hinc albedo,
[92] 
denique a raritate et densitate, omnis res
[93] 
tormentaria et ei cognata in meteorologi–
[94] 
ca Mixtorum compositio, resolutio, concretio
[95] 
plantarum, animalium, nutritio, formatio, au–
[96] 
gmentum; terrae motus, coctio destillatio etc.
[97] 
       
[1]  C. Seriatim. 14.


all layers on
all layers off
last version
text layer 1
text layer 2
text replacement
insertion 1
editor's change


back to index